सांकेतिक भाषा (Coding-Decoding) — सर्व प्रकार

सांकेतिक भाषेचे प्रश्न बुद्धिमत्ता चाचणीत हमखास येतात. अक्षरांचे क्रमांक पाठ असल्यास हे प्रश्न काही सेकंदांत सुटतात.

पायाभूत तयारी — अक्षर क्रमांक

A=१, B=२, C=३, D=४, E=५, F=६, G=७, H=८, I=९, J=१०, K=११, L=१२, M=१३, N=१४, O=१५, P=१६, Q=१७, R=१८, S=१९, T=२०, U=२१, V=२२, W=२३, X=२४, Y=२५, Z=२६

टप्प्यांची ट्रिक: A=१, E=५, J=१०, O=१५, T=२०, Y=२५ — हे सहा टप्पे पाठ केल्यास कोणत्याही अक्षराचा क्रमांक दोन सेकंदांत काढता येतो.

उलट क्रमांक = २७ – मूळ क्रमांक उदा. D=४ → उलट = २७–४ = २३ = W

प्रकार १ — अक्षर सांकेतिक (Letter Shifting)

अक्षरे पुढे किंवा मागे सरकवली जातात.

उदाहरण: CAT चे सांकेतिक रूप DBU असल्यास DOG चे रूप? C→D, A→B, T→U — प्रत्येक अक्षर +१ D→E, O→P, G→H → उत्तर EPH

उदाहरण: RAM → TCO असल्यास नियम? R→T (+२), A→C (+२), M→O (+२) → नियम +२

प्रकार २ — अंक सांकेतिक (Number Coding)

अक्षरांना अंक दिले जातात.

उदाहरण: BAD = ७ असल्यास नियम काय? B=२, A=१, D=४ → बेरीज = ७

उदाहरण: CAB = ६ तर DEF = ? C+A+B = ३+१+२ = ६ ✓ D+E+F = ४+५+६ = १५

प्रकार ३ — उलट क्रम (Reverse Coding)

उदाहरण: CAT → XZG? C=३ → उलट = २४ = X A=१ → उलट = २६ = Z T=२० → उलट = ७ = G नियम: प्रत्येक अक्षराचे विरुद्ध अक्षर (२७ – क्रमांक)

प्रकार ४ — पर्यायी सांकेतिक (Substitution)

शब्दांच्या जागी दुसरे शब्द वापरले जातात.

उदाहरण: *आकाशाला पाणी, पाण्याला जमीन, जमिनीला आकाश* म्हटले तर पक्षी कशात उडतात? आकाश → पाणी. उत्तर पाणी

प्रकार ५ — मिश्र / अटीवर आधारित

उदाहरण: एका सांकेतिक भाषेत *pit na ko* म्हणजे *she is good*, आणि *na ro mi* म्हणजे *is very smart*. तर *is* साठी कोणता शब्द? दोन्ही वाक्यांत सामाईक शब्द na, आणि सामाईक अर्थ is → उत्तर na

पद्धत: दोन वाक्यांतील सामाईक सांकेतिक शब्द व सामाईक अर्थ जुळवा.

सोडवण्याची सर्वसाधारण पद्धत

1. 1.दिलेल्या जोडीतील अक्षरांचे क्रमांक लिहा
2. 2.मूळ व सांकेतिक क्रमांकांतील फरक काढा
3. 3.फरक सतत असेल तर तोच नियम; नसेल तर उलट क्रम, बेरीज किंवा स्थानबदल तपासा
4. 4.तोच नियम विचारलेल्या शब्दावर लावा

सरावाच्या टिपा A–Z क्रमांक पाठ असणे अनिवार्य आहे — त्याशिवाय हा घटक कधीच वेगवान होणार नाही. दररोज पाच प्रश्न सोडवल्यास दोन आठवड्यांत हा घटक पक्का होतो.